USD 8,74
EUR 10,37
ALTIN 495,67
BIST100 1.391
Bip BİP İletişim Hattı 0532 629 40 54

SAVUNMA SANAYİNDEKİ GELİŞMELER

Prof.Dr. Temel GÜRDAL

Prof.Dr. Temel GÜRDAL

22 Mayıs 2021 | 17:37

Dünya savunma sanayii üretiminin çok büyük kısmı birkaç ülke tarafından gerçekleştirilmektedir. Örneğin ABD dünya savunma ihracatının 2018 itibarıyla % 82 sini gerçekleştirmektedir. Savunma sanayii ekonomik büyüme, kalkınma ve istihdam üzerinde önemli etkilere sahip.

Türkiye’de savunma sanayii alanında önemli, son yıllarda dikkat çeken ve ekonomiyi belirgin bir şekilde etkileyen gelişmeler oluyor. Bu gelişmeler kesilmeden devam ederse dünyamızı olumlu yönde çok daha fazla etkileyebilecek gelişmeler olacak gibi görünüyor.

Ayda bir yahut en azından iki ayda bir savunma sanayiine ilişkin yahut savunma sanayii ile de ilişkisi olan gelişmelere ilişkin önemli bir duyuru ya da haber yayınlanıyor.

29 Nisan 2021 Perşembe günü Covid-19’un en yüksek olduğu zamanlarda, MKEK Barutsan Roket ve Patlayıcı Fabrikası'nda Enerjitik Malzemeler Üretim Tesisi Açılışı yapıldı. Birçok silah ve mühimmatın tek çatı altında üretildiği MKE’de önemli alanlara ilişkin ilave üretim hatları faaliyete başladı.

Türkiye'nin uzaya bağımsız erişiminin sağlanması amacıyla 2018'de SSB ile ROKETSAN arasında Mikro Uydu Fırlatma Sistemi Geliştirme Projesi (MUFS) imzalandı. 2020 yılında bu proje kapsamında ilk yerli sonda roketi 130 kilometre irtifaya çıkarak uzay sınırını geçen ilk Türk aracı oldu.

2020 yılında üretilen yeni nesil kriminal inceleme aracı KIRAÇ güvenlik güçlerine teslim edilmeye başlandı. Otonom veya uzaktan kumandayla kullanılabilen, gündüz ve gece etkin operasyon yapabilen, otonom hassas vuruş yeteneğine sahip, Koordinata veya görüntü üzerinden seçilen hedefe güdümlü imha modlarına sahip Kamikaze Mini İHA KARGU-2 ve otomatik makineli tüfekle teçhiz edilmiş, 10 kilometre yarıçaplı bir menzil içinde harekat gerçekleştirebilen, gerçek zamanlı görüntü aktarımı yapabilen, 200 adet 5,56 kalibre 45 milimetre NATO sınıfı mermi taşıyabilen silahlı drone sistemi SONGAR güvenlik güçlerine teslim edilmiştir. Ayrıca ilk P-72 Deniz Karakol Uçağı deniz kuvvetlerine teslim edilmiş, 7.62 ve 5.56 makineli tüfekler için kesintisiz atış imkanı sağlayan taşınabilir mühimmat sistemleri güvenlik güçlerimizin kullanımına sunulmuştur.

Önleme menzili 15 kilometre, önlem irtifası ise 8 kilometre olan 360 derece etkinlik sağlayan, 6 hedefe aynı anda angajman ve ateşleme yeteneğine sahip, sabit ve döner kanatlı uçaklar, seyir füzeleri, insansız hava araçları ve havadan karaya atılan füzelere karşı etkin savunma sağlayan ilk milli ve yerli hava savunma füze sistemi olan HİSAR A+'nın son kabul testi yapılarak envantere girmeye hazır hale getirilmiştir.

Gemisavar Füze Sistemi envanterinde yer alan Harpoon Füze sisteminin yerini alacak olan asgari 250 km menzilli ilk milli gemisavar füzemiz Atmaca, geliştirilmiş ve testlerinde sona gelinmiştir.

Stinger (FIM-92B/C) MANPADS füzelerinin yerini alması amacıyla ROKETSAN tarafından milli imkânlarla geliştirilen yerli Portatif Hava Savunma Sistemi ve SUNGUR Alçak İrtifa Hava Savunma Sisteminin envantere girmesi için son aşamaya gelinmiş,

1.5 tonluk bir yük taşıma kapasitesine ve yüksek irtifa uzun dayanıklılığa sahip Akıncı TİHA seri üretime hazır hale getirilmiştir.

Orta irtifa uzun havada kalışlı İnsansız Hava Aracı Sistemi Aksungur SİHA’nın seri üretim faaliyetlerine başlanmıştır. Ayrıca yürütülen çok sayıda proje bulunmaktadır. Son yıllar savunma sanayii alanına ilişkin projelerde stratejik gelişmelerin yaşandığı, bitirilmiş başarılı projelerin teslimatlarının kesintisiz yapıldığı ve birçok yeni projenin başlatıldığı yıllardır.

2020 yılında, Covid-19 salgını ile mücadele konusunda savunma sanayiindeki tecrübeler sağlık sektörüne kullanılarak Arçelik, ASELSAN, Baykar ve Biosys mühendislerinin seferberliğiyle seri üretimine başlanan Biyovent Yoğun Bakım Tipi Mekanik Ventilatör Cihazı, ülkemizin 81 ilinde ve 30'dan fazla ülkede insanlara nefes oldu. Bu cihazlar hem yurtiçi ihtiyaçları karşılamış hem de yaklaşık yarısı ihraç edilmiş ve ihtiyacı bulunan ülkelere yardım amaçlı gönderilmiştir.

Ayrıca, bilindiği gibi prototipi geliştirilen ilk yerli MR cihazı üretimine ilişkin çalışmalar devam ediyor, mobil dijital röntgen cihazı, kalp akciğer pompası, otomatik harici defibrilatör cihazının daha gelişmiş versiyonu gibi birçok alanda önemli projeler sürdürülüyor.

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsünün (SIPRI) raporlarına göre Türkiye 2014-2018 döneminde, 2009-2013’e göre silah ihracatını yüzde 170 arttırmıştır.

Aynı dönemde silah ithalatını ise yüzde 59 azaltmıştır. Aynı rapora göre 2016-2020 döneminde, Türkiye Dünyada en çok silah ihracatı yapan 13. Ülke olmuştur.

Dünyanın en büyük savunma sanayii şirketleri listesinde Türk şirketi sayısı 7’ye yükselmiştir.

Savunma sanayiinin gelişmesi ihracatın artışında, başta nitelikli olmak üzere istihdamın artışında, milli gelirin artışında ve ithalatın düşüşünde etkilidir. Savunma sanayiinde bir çok alandaki gelişme yanında özellikle SİHA üretimindeki üstün başarılar, ihracatımıza yansımaya devam ediyor. Bu kapsamda birçok ülkeye ve son olarak ilk defa NATO ve AB üyesi bir ülkeye daha SİHA ihracatına ilişkin anlaşma imzalandı. Bütün bu gelişmeler ülkemiz ekonomisine artarak olumlu etkiler yapmaya devam edecek gibi görünüyor.