USD 18,63
EUR 19,63
ALTIN 1.077,07
BIST100 4.963
İHBAR hattı 0552 642 79 79

İstanbul'da Deprem Olacak mı, Tsunami Tehlikesi Var mı? İstanbul'da En Riskli Yerler Nereler?

İstanbul tedirdin! Büyük İstanbul depremi yakın mı? Her deprem olduğunda, ülkemizde ilk akla gelen yer İstanbul oluyor. Son zamanlarda yaşanan depremler ise akıllara 'sırada İstanbul mu var?' sorusunu getirtiyor. Sizden gelen soruları uzmanlara sorduk. En çok merak edilen; İstanbul depremi ne zaman, hangi bölgeler daha riskli, Marmara'da tsunami olur mu? Detaylara haberimizden ulaşabilirsiniz...

İstanbul'da Deprem Olacak mı, Tsunami Tehlikesi Var mı? İstanbul'da En Riskli Yerler Nereler?
23 Kasım 2022 | 14:52
Son Güncelleme:

Depremler Neden Oluyor?

Deprem, Dünya'nın yüzeyine yakın plaka denilen tektonik parçaların sınırlarında meydana gelir.

Soğumaya çalışan Dünya'nın Yerkabuğu içindeki kırılmalar nedeniyle aniden ortaya çıkan titreşimlerin dalgalar halinde yayılması sonucunda; geçtikleri ortamları ve yer yüzeyini sarsmana deprem denir.

Türkiye'de Neden Çok Deprem Oluyor?

Türkiye bir plaka sınırında yer alıyor. Burada çok büyük Avrasya Plakası var.

Güneydeki Afrika ve Arabistan Plakası kuzeye doğru hareket ediyor. Türkiye'de bu arada sıkışıyor. Doğusu sıkışan batısı genişleyen Türkiye, yani Anadolu Plakası batıya doğru kaçıyor. Bu yüzden ülkemizde pek çok fay var. İşte bu faylar hareket ettikçe depremler meydana geliyor.
Türkiye'de irili ufaklı pek çok fay var. Ülkemizdeki en uzun faylar ise, Kuzey Anadolu Fayı ve Doğu Anadolu Fayıdır.

Kuzey Anadolu Fayının yaklaşık 1200 kilometre, Doğu Anadolu Fayının ise yaklaşık 550 kilometre olduğu biliniyor.

Neden Sürekli Büyük Bir İstanbul Depreminden Söz Ediliyor?

Bunun sebebi, Türkiye'nin kuzeyinden doğu batı yönüne doğru giden 1200 kilometre uzunluğundaki Kuzey Anadolu Fayı.

Kuzey Anadolu Fayı, ülkemizdeki en hızlı fay. Fayın, doğrudaki hızı yılda 1.8 santimetreyken batıya gidildikçe bu hızın neredeyse 2.5 cm'yi bulduğu görülüyor.
Uzmanlar, 1900 yılını sıfır noktası olarak kabul edilip fay üzerinde gerçekleşen depremleri inceliyor. İncelemeler gösteriyor ki sismik döngüde kırılmamış en büyük ve insan yoğunluğu en fazla olan bölge İstanbul!

Marmara'nın içi yani 150 kilometrelik bölümde yaşanan bilinen en son kırılma 1766 yılında gerçekleşmiş.

Uzun yıllardır kırılmadığı için sadece Türkiye'de değil, Avrupa'da hatta tüm dünyada en riskli olarak görülen bölge İstanbul.

İstanbul'da Olacak Bir Depremde En Riskli Bölgeler Neresi?

Fay hattının Marmara denizinin içinde olduğunu biliyoruz. Bunu düşünerek depremin denizde olacağını varsayarsak, en çok etkilenecek bölge İstanbul.

Marmara Denizinin etrafı da bu riske dahil.
İstanbul depremi için en riskli bölgeler ise, İstanbul'un güney sahilleri!

İstanbul'un güney sahillerinin yanında; Avcılar, Büyükçekmece gibi göl yataklarında yer alan bölgeler, zemin gevşek olduğu için daha büyük riske sahip görünüyor.
İstanbul depremi için dere yatakları da riskli bölgeler olarak adlandırılabilir!

İstanbul'un tepeleri ve genel olarak zemini düşünüldüğünde bu tehlikenin diğer bölgelerde daha az olduğu söylenebilir.

Uzmanlar, İstanbul'un zemininin genel olarak kaya zemin olduğunu söylüyor.

İstanbul'da Deprem Sonrası Tsunami Tehlikesi Var mı?

Öncelikle tsunami dalgası nedir onu açıklayalım. Tsunami ‘sismik deniz dalgaları’ olarak da adlandırılabilir.
En büyük tsunamiler, dalma batma zonlarında görülür.

İç deniz olan Marmara'nın en derin yeri 1200 metredir. Burada bulunan faylar ise yanal akımlı ve normal faylar. Bu veriler bize gösteriyor ki, Marmara'da da tsunami olabilir. Ancak Marmara'da görülebilecek tsunamiler, Japonya'da olan gibi değil; daha küçük ölçekli veya yerel tsunamiler olabilir.

Depremin Habercisi Diyebileceğimiz Şeyler Var mı?

Kesin olarak böyle bir veri sistemimiz yok!

Uydu verileri, tarihsel depremelerin paleosismolojik gözlemler sayesinde depremlerin olabileceği bölgeleri tahmin edebiliriz.

Peki, Depremlerden Önce Garip Şeyler Oluyor mu?

Uzmanlar, 1999 İzmit depreminden sonra yaptıkları araştırmalarda; depremin, çok dar bir zonun içerisinden bir sürü küçük deprem depremle başladığını tespit etmiş. Fakat bu gibi veriler bile, hâlâ kesin bir bilgi edinmemizi sağlamıyor. Çünkü farklı bölgelerde izlenen benzer sarsıntılar sonucu büyük depremler olmadığı da görülebiliyor.
Araştırmacılar, ellerindeki tüm verileri kullanarak süreci gözlemliyor. Yine de depremleri önceden tahmin etmemizi sağlayacak kesin bir veri henüz bulunmuyor.

Özellikle büyük depremleri poisson dağılımı ile inceleyen araştırmacılar, depremlerin belli bir istatistiği olsa bile depremlerin rast gele dağılmış olduğunu söylüyor.

Poisson Dağılımı Nedir?

Poisson dağılımı, belli bir sabit zaman birim aralığında meydana gelme sayısının olasılığını ifade eder.